Archiefakte 1347
Huisarchief
Op 27 mei 1347 kocht Herman van Twickelo het huis Eisinc in Delden. Sindsdien is dit goed, dat later de naam Twickel ging dragen, door vererving van geslacht op geslacht overgegaan. De opeenvolgende bezitters behoorden tot de geslachten Van Twickelo (14de-16de eeuw), Van Raesfelt (16de-17de eeuw), Van Wassenaer Obdam (17de-19de eeuw) en Van Heeckeren van Wassenaer (19de-20ste eeuw). De laatste eigenaresse, M.A.M.A. van Heeckeren van Wassenaer-Van Aldenburg Bentinck (1879-1975), bracht haar goederen onder in de Stichting Twickel. Na haar overlijden werd het huisarchief geinventariseerd.
Inventaris Huisarchief
In 1993 verscheen een inventaris onder de titel Inventaris van het Huisarchief Twickel 1133 - 1975. Deze uit zeven delen bestaande gedrukte archiefinventaris is beschikbaar in alle Rijksarchieven (zoals het Nationaal Archief en het Historisch Centrum Overijssel).
Belangstellenden dienen een bezoek schriftelijk aan te vragen bij de rentmeester van Twickel, ir. A.H. Schimmelpenninck, Postbus 2, 7490 AA Delden. Stukken jonger dan 75 jaar zijn niet raadpleegbaar. Na verkregen toestemming kunnen onderzoekers het archief raadplegen op woensdagen van 9.00 uur tot 12.00 uur en van 13.30 uur - 17.00 uur.
Huisarchief in het rechter bouwhuis
Overzicht inhoud inventaris
De inventaris is verdeeld in een aantal onderdelen:
Adolf Hendrik van Raesfelt
Diepboring naar drinkwater
Stukken betreffende goederen en rechten in Duitsland, het Overijsselse grensgebied en Zweden.
Overzichtkaart van de heerlijkheid Lage
Goederencomplex heerlijkheid Lage c.a.
I. Goederen en rechten
Stukken betreffende goederen en rechten in Holland en Utrecht
De galg in Wassenaar op een kaart van een hofstede aan de Veenzijde 1659
Goederencomplex Wassenaar c.a.
I. Goederen en rechten
Stukken betreffende goederen en rechten in Friesland.
Tekening van Gravin van Wassenaer van het Huis te Dieren
II. Goederen en rechten in de Huissensche Zaailanden
III. Goederen en rechten in de Geldersche Waard
IV. Goederen en rechten onder het Hof te Borculo
De windmolen van Wassenaar
Interessant is ook Archiefnet, met links naar archieven in binnen- en buitenland.
Concerti Armonici van Unico van Wassenaer Obdam
Stukken van persoonlijke aard van de bewoners van Twickel
In deze afdeling bevinden zich stukken van persoonlijke aard van de families Van Twickelo, Van Raesfelt, Van Wassenaer Obdam en Van Heeckeren van Wassenaer.
Album Amicorum van Henrica van Arnhem
Stukken van persoonlijke aard van aanverwante families
In de afdeling stukken van persoonlijke aard van het archief bevinden zich naast stukken van de bovengenoemde families ook stukken van de aanverwante families:
- Van Flodorff, 17de-18de eeuw;
- Van Wassenaer, oudste tak, 14de - 16de eeuw;
- Van Duvenvoorde, later genaamd Van Wassenaer, 16de-18de eeuw;
- Van Hoxwier en Van Huchtenbroek, 16de-17de eeuw;
- Van Randerode van der Aa, 16de-17de eeuw;
- Van Renesse van der Aa, 15de-17de eeuw;
- Van Arnhem, 15de -17de eeuw
- Van Goslinga, voornamelijk betreffende de staatsman Sicco van Goslinga, 18de eeuw;
- Van Strijen en Van Bambeeck , 18de eeuw;
- Trip en Geelvinck, 18de eeuw;
- Van Heeckeren van Kell, 19de eeuw;
- Van Aldenburg Bentinck; 19de-20ste eeuw.
Tekening van S.G. Wezel, schoolmeester in Wassenaar
Stukken van zakelijke aard
In de afdeling stukken van zakelijke aard bevinden zich bescheiden die voortvloeien uit de verwerving en het beheer van de uitgebreide bezittingen:
- Twickel in Delden, waaronder stukken betreffende de erven en landerijen, de marken, de kerk van Delden, het St. Annegasthuis en het Twickels Armenfonds;
- De heerlijkheid Lage (Duitsland) en het daarnaast gelegen goederencomplex Brecklenkamp;
- Goederen in Holland en Utrecht, waaronder de heerlijkheid en het huis Zuidwijk en de heerlijkheid Wassenaar en Zuidwijk, waaronder stukken betreffende de vicariegoederen en de kerk van Wassenaar;
- Goederen in Gelderland, waaronder het Hof te Dieren, Nettelhorst bij Lochem, de Geldersche Waard bij Zevenaar en het Hof te Borculo.
Leenakte door Keizer Karel V in het archief van Santhorst
Archief van het huis Santhorst
In 1959 kocht de Stichting Twickel van freule L.H. Schimmelpenninck van der Oye het landgoed Santhorst bij Wassenaar. Zo ging het bezit van Santhorst dat een onderdeel vormde van de goederen van het huis Duivenvoorde, over naar Twickel. Bij de overdracht hoorde ook het oud archief van Santhorst. De stukken over Santhorst zijn beschreven in een separate archiefinventaris. Deze inventaris is raadpleegbaar in het Huisarchief Twickel.
Lakzegel van David van Bourgondië, bisschop van Utrecht
Regesten
In 1998 is een nadere toegang verschenen op de oudste akten over de familie Van Wassenaer en hun bezittingen in Holland, getiteld Regesten van het fonds Wassenaer in het huisarchief Twickel, 1222 - 1599. Deze uitgave is verkrijgbaar in de archiefwinkel van het Nationaal Archief in Den Haag.
Op de akten over de families Van Twickelo en Van Raesfelt en hun bezittingen is een nadere toegang gemaakt, die raadpleegbaar is in het Huisarchief Twickel. In deze regestenlijst zijn akten beschreven uit de periode 1133 - 1551.
Ontwerptekening van de landschapsarchitekt E. André in 1886
Kaarten, tekeningen en foto's
Naast archiefstukken omvat het Huisarchief Twickel verzamelingen van topografische kaarten en bouwtekeningen. De oudste beheerkaarten van het landgoed dateren uit 1726. De oudste tekeningen betreffen voornamelijk het kasteel en de tuinen.
Ook is in het archief een foto-collectie ondergebracht. Deze bestaat uit circa 6000 afbeeldingen van de bewoners van Twickel en hun familieleden, het kasteel, de tuinen en de tot hun verschillende bezittingen behorende boerderijen en huizen. Ook belangrijke gebeurtenissen zijn vereeuwigd.
