Volg ons op Twitter:

Christian zu Castellbrug officieel geopend


Donderdag 13 april werd officieel de nieuwe brug over de rondweg geopend door Gravin Roline zu Castell-Rüdenhausen en burgemeester Ellen Nauta. Tot dit moment had de brug de werknaam Marktstraatbrug, maar bij de opening werd de nieuwe naam Christian zu Castellbrug onthuld.

Ellen Nauta in haar welkomstwoord: “De historische verbinding tussen stad en land die we met de brug nieuw leven inblazen, is ook in onze tijd nog steeds waardevol. Iemand die altijd vol overtuiging en plezier aan deze verbinding heeft gewerkt is de vorige bewoner van Twickel; Christian graf zu Castell-Rüdenhausen. Helaas in 2010 veel te jong overleden heeft hij de uitvoering van het Pact van Twickel amper meegemaakt, en heeft hij ook de twee bruggen over de Rondweg nooit kunnen aanschouwen. Omdat zijn inzet en aandacht voor de goede relatie tussen Twickel en Delden van grote waarde zijn geweest, vinden wij het gepast om deze nieuwe brug naar hem te vernoemen.”

Noordelijke lus Rondweg mogelijk verwijderd


Na herhaaldelijk aandringen van de kant van Twickel past de provincie de plannen rond de Rondweg bij Delden aan. De aanvulling voorziet in het verwijderen van de noordelijke lus; hiervoor moet de zuidelijke lus worden voorzien van stoplichten. Twickel is blij met de aanpassing want zo kan een belangrijk deel van de Deldeneresch worden hersteld en verdwijnen veel lantaarnpalen.  De afspraak is dat de provincie de aanpassing van de zuidelijke lus betaalt en Twickel zorgt voor de verwijdering van de noordelijke lus en het herstel van de es. Er is nog geen definitief besluit want het werk moet wel binnen het budget passen.

 

Afronding herstelwerk in landschap rondom kasteel Twickel


Na een periode van relatieve rust gaat de Stichting Twickel de komende weken verder met allerlei werkzaamheden in het zogeheten ‘overpark’. Het meest in het oog springend zijn de plaatsing van de Marktstraatbrug, de verjonging van de bomen achter de werkplaatsen, en de herinrichting van het Kreeftengat. Als deze werken zijn gedaan, dan is Twickel klaar met uitvoering van het masterplan dat landschapsarchitect Michael van Gessel in 1999 maakte om het landschapsbeeld rondom kasteel Twickel te herstellen.

De Marktstraatbrug is inmiddels gemaakt en medewerkers van de firma Gerwers bereiden thans de fundamenten voor. In de nacht van zaterdag 11 op zondag 12 maart wordt deze voetgangersbrug over de rondweg geplaatst. Daarna worden de paden er naar toe gerealiseerd en de route van de populaire wandeling ‘Umfassungsweg’ aangepast. Deze loopt nu nog over het tijdelijke voetpad langs de rondweg en zal na opening van de Markstraatbrug door de kern van Delden naar het station voeren, vervolgens via de Nieuwe Weg, de brug over naar de Twickelerlaan, om daar zijn oude vertrouwde route te vervolgen.

Tijdens de inspectie van de bomen langs het Bornsevoetpad achter de werkplaatsen is gebleken dat deze eiken erg slecht zijn geworden. Zo slecht, dat Twickel niet kan instaan voor de veiligheid en heeft besloten tot de verjonging van deze in 1826 geplante bomen. Medio maart worden de eiken gekapt. De herplant vindt plaats conform het ontwerpplan van Michael van Gessel, namelijk in een vrij verband en niet als een strakke laanbeplanting met vaste onderlinge afstanden.

Half maart worden de bruggetjes bij het Kreeftengat vervangen. Direct daarna worden de waterpartijen en taluds hersteld, evenals de begroeiing door aanplant van een forse hoeveelheid bomen. Niet uitsluitend eiken en beuken, maar een rijk sortiment met o.a. paardenkastanje, moerascypres en water tupelo (Nyssa aquatica).

Ondertussen werkt Twickel aan plannen voor het terugbrengen van een ‘haven’ bij Carelshaven in de vorm van een vijver aan de noordkant van de weg. Daarbij wordt ook gekeken naar het tracé van de ‘Umfassungsweg’. Veel wandelaars vinden het wandelen langs de provinciale weg N346 minder aantrekkelijk. In overleg met de wegbeheerder wordt gezocht naar een boeiender invulling van dit stukje ‘Umfassingsweg’.

“Twickel staat als een huis”


Een topografische kaart van het landgoed ligt als huiswerk al enige tijd thuis in Doorwerth, zodat hij zijn nieuwe werkomgeving kan bestuderen. Egbert Jaap Mooiweer is met ingang van 1 juni de nieuwe directeur/rentmeester van Stichting Twickel.

“Louter positief”. Zo vat Egbert Jaap Mooiweer de reacties samen nadat bekend werd dat hij Albert Schimmelpenninck gaat opvolgen. “Na mijn benoeming zochten veel mensen contact maar alles wat ik hoorde over Twickel heeft een positieve lading. Het landgoed maakt op de een of andere manier mensen vrolijk. Net als mijn achternaam…”

Mooiweer, geboren in 1980 in Balkbrug en zoon van een dierenarts, studeerde landgebruiksplanning in Wageningen voordat hij, na een korte periode bij het ministerie van EZ, in dienst trad bij de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap. Deze vereniging heeft als doel het Nederlandse (agrarische) cultuurlandschap mooier te maken en heeft daar zelfs een heus Deltaplan voor opgesteld. “Veel projecten draaien om het terugbrengen van oorspronkelijke landschapselementen zoals houtwallen, heggen en singels.” Als adjunct-directeur was Mooiweer met name belast met de lobby richting politiek, grondeigenaren, bedrijfsleven en andere betrokkenen. “Ik heb veel verbindingen gelegd tussen publieke doelen en privaat geld”.

Twickel kende hij van afstand omdat het landgoed betrokken was de ontwikkeling van groen-blauwe diensten, waarbij agrariërs marktconforme en duurzame vergoedingen krijgen voor extra landschapszorg. Fysiek leerde hij het enkele jaren geleden beter kennen omdat een goede vriend van hem in Delden woont. “Zo heb ik bijvoorbeeld de landgoedwinkel bezocht en ben ik over het landgoed gefietst.” Zijn eerste indruk? “Twickel is eigenlijk Twente in het miniatuur. De omliggende steden mogen blij zijn dat er één grondeigenaar is die het belangrijk vindt dat karakteristieke Twentse waarden in samenhang behouden blijven. De staat van onderhoud van het landgoed is uitstekend en dat zie je terug in de organisatie. Die staat als een huis.”

Mooiweer heeft de afgelopen maanden tijdens enkele werkbezoeken de Twentse bezittingen van Twickel op grote lijnen al beter leren kennen. Zo bekeek hij het natuurontwikkelingsproject rond de Hagmolenbeek, was hij klopper bij de personeelsjacht en trok hij ook tijdens de bosbeheersdag het veld in. De komende maanden wordt hij verder ingewerkt door Albert Schimmelpenninck , waarna hij op 1 juni het stokje overneemt.

“Het werk is veelomvattend en divers maar gevoelsmatig denk ik dat vastgoed en de ontwikkelingen in de landbouw veel aandacht gaan vergen. Denk aan de onzekerheid rond de fosfaatrechten, de melkprijs, de pachtprijzen. Landbouw is een kernkwaliteit, maar niet de enige. Het is de synergie en diversiteit van de onderdelen die Twickel zo mooi maakt. Het is een levend en ondernemend landgoed. Op nationale schaal zie je niet voor niets dat landgoederen die het goed doen een combinatie zijn van landbouw, gebouwen met pachtinkomsten en bosbouw.”

Martin Steenbeeke

Uit: Twickelblad voorjaar 2017

Kasteel Hof te Borculo


Twickel koopt van de gemeente Berkelland een deel van het terrein waarop vroeger het imposante Kasteel Hof te Borculo stond. Hierop staan enkele gebouwen die voorlopig nog verhuurd worden aan de stichting Betula, een gemeentelijke instelling voor zorg en welzijn. Onder deze gebouwen zitten nog enkele kelders en andere funderingen van het vroegere kasteel. De overwegingen voor Twickel om dit terrein aan te kopen zijn tweeërlei: achter het aan te kopen perceel liggen terreinen die sinds het midden van de 19e eeuw al bij Twickel horen. Deze zijn nu in gebruik als ijsbaan en sportveld. Een andere is de historische betekenis van het kasteelterrein.

Nieuwe rentmeester voor Twickel


Het bestuur van Stichting Twickel laat weten dat de heer ir. E.J. (Egbert Jaap) Mooiweer  op 1 maart 2017 bij de Stichting Twickel in dienst treedt als beoogd opvolger van rentmeester ir. A.H. (Albert) Schimmelpenninck. Egbert Jaap Mooiweer zal per 1 juni 2017 de functie van directeur/rentmeester op zich nemen.

De Stichting Twickel is in 1953 opgericht door baronesse Van Heeckeren van Wassenaer – gravin Van Aldenburg Bentinck. Zij droeg toen haar omvangrijke bezittingen, waaronder het kasteel Twickel, over aan de stichting. De belangrijkste doelstelling van de stichting is het behoud van de landgoederen als natuurgebied en cultuurmonument.

De rentmeester van de Stichting Twickel is belast met de dagelijkse leiding van de landgoederen van de stichting, die in totaal ruim 6.500 ha grond bestrijken. Daarvan is landgoed Twickel rond Delden het meest bekend en het grootst. Daar bevindt zich ook kasteel Twickel. Twickel is een van de grootste particuliere landgoederen van Nederland.

Albert Schimmelpenninck trad in 1984 in dienst bij de Stichting Twickel als opvolger van Cees Brunt. Na 33 jaar draagt hij het beheer van de landgoederen over aan Egbert Jaap Mooiweer. Mooiweer (1980) is thans adjunct directeur van de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap (VNC) in Beek-Ubbergen.

Mr. J.M. (Maurits) van den Wall Bake, voorzitter van het bestuur van Twickel: ‘De rentmeester vervult bij Twickel een uiterst belangrijke functie. Hij bereidt het beleid voor, is op operationeel gebied als eerste verantwoordelijk voor de vervulling van de doelstellingen van de stichting en geeft leiding aan een werkorganisatie van ongeveer 50 medewerkers. Schimmelpenninck heeft deze functie meer dan 33 jaar op uitmuntende wijze vervuld.Wij zijn verheugd in Egbert Jaap Mooiweer een waardig opvolger te hebben gevonden.’

Werkzaamheden in de Stadsrand van Delden in 2017


De voorbereiding van de werkzaamheden volgend jaar langs de Rondweg Delden en de Europalaan is in volle gang. Dat is niet onopgemerkt gebleven. Zo zijn er In de taluds langs de rondweg veel bomen en struiken gekapt, waardoor de openheid en de historische zichtlijnen van en naar de Deldener Esch weer te beleven zijn. Daardoor komt ook de samenhang van het Overpark van Twickel links en rechts van de weg weer tot zijn recht. De kap van de bomen kon niet wachten tot een later moment, omdat kappen in het broedseizoen (van april tot juli) niet mag. Deze boomkap wordt elders op landgoed gecompenseerd. De gemeente heeft dit jaar de Molenstraat opnieuw ingericht.

Al deze werkzaamheden zijn onderdeel van het project “Stadsrand Delden” van het Pact van Twickel, een verband waarin onder andere de gemeente Hof van Twente, Twickel en de provincie samenwerken. Doel van het project is de historische verbinding tussen de stad en het landgoed en de kwaliteit van het landschap te verbeteren. De plannen hebben eerder (mei 2014) ter visie gelegen.

Wat gaat er in 2017 gebeuren?

De provincie:
- legt een rotonde aan in de Europalaan (N741) ter hoogte van de kruising met de zuidelijke afslag van de Rondweg. Daarop wordt ook de Molenstraat aangesloten;
- tussen deze nieuwe rotonde en de Langestraat gaat op de Europalaan een adviessnelheid van 60 km/uur gelden;
- het stuk van de Molenstraat over het viaduct (officieel het Molenesch-viaduct) en de aansluiting op de noordelijke afrit van de Rondweg komt daarmee te vervallen;
- in plaats daarvan komt er over het viaduct een doorgaand fietspad en een voetpad. Dit voetpad is dan ook de verbinding voor wandelaars vanaf de nieuwe parkeerplaats in de Molenstraat richting de es (en terug);
- voert ook groot onderhoud uit aan de Rondweg en brengt geluidreducerend asfalt aan.

Al deze werkzaamheden zijn gepland in het voorjaar van 2017. Voor het aanbrengen van geluidreducerend asfalt is warm en droog weer nodig. Om de hinder op de Rondweg (N346) te beperken combineert de provincie  de herinrichting van het Molenesch- viaduct met het groot onderhoud aan de Rondweg. De weg wordt een korte periode afgesloten, voor het verkeer komt een omleidingsroute.

De gemeente Hof van Twente:
- legt een nieuwe voetgangersbrug aan over de N346 in het verlengde van de Marktstraat: de Marktstraatbrug;
- past de inrichting van de Watertorenstraatbrug aan, als laatste onderdeel van de herinrichting van de Molenstraat .

Volgens planning wordt de Marktstraatbrug aangelegd begin 2017.

Stichting Twickel:
- gaat door met de werkzaamheden in  het Overpark  en aan weerszijden van de Rondweg;
- de weide langs de Hengelose straat gaat glooiend oplopen naar de hoger liggende Rondweg;
- tegenover Carelshaven komt een vijver aan de noordkant van de Rondweg;
- de Umfassungsweg krijgt een nieuw tracé aan de andere kant van de vijver met een nieuwe brug over de Oelerbeek;
- de taluds langs de Rondweg ter hoogte van de Deldeneresch worden steiler, zodat de doorsnijding minder storend wordt. Ter hoogte van de moestuinen wordt boven aan het talud een haag aangeplant.

Twickel voert deze werkzaamheden de komende jaren in fasen uit. Het tempo is afhankelijk van het beschikbaar komen van voldoende grond.

Contact/Vragen

Voor vragen en/of opmerkingen kunt u terecht bij de volgende instanties en personen:

voor algemene vragen over het Pact van Twickel en voor de werkzaamheden van de provincie: Frans Suurmond, provincie Overijssel, Postbus 10078, 8000 GB; f.suurmond@overijssel.nl; tel. 038 499 8581;
Voor de werkzaamheden van de gemeente: Martin Damveld ; m.damveld@hofvantwente.nl; tel 0547-858585;
Voor de werkzaamheden van Twickel: Gertjan Roelofs: roelofs@twickel.org

Blauwe stippen en gele vlekken in het bos


Herfst is de periode waarin de bosbeheerders er op uit trekken om bomen te blessen. Maar wat betekenen de verschillende tekens? Blijft een boom met een blauwe stip staan of wordt ie juist geveld? Op pad met bosbaas Gert-Jan Roelofs. “ Weet je waar het woord blessen vandaan komt?”

Gewapend met een spuitbus verf en een hoogtekaart baant Gert-Jan Roelofs zich een weg door een dicht begroeid deel van het bos in de Ruwe Braak, dat redelijk dicht bij het kasteel ligt. Hij draagt een hoed en beschermende kleding voor zijn benen. Om de zoveel meter tuurt Roelofs op de kaart en krijgt een boom een flinke gele streep opgespoten. Door deze gemarkeerde bomen te volgen, ontstaat er een dunningspad in het bos. Roelofs vertelt enthousiast: “Het is deze herfst de eerste keer sinds de natuurlijke verjonging, dat in dit gebied gedund moet worden. Daarom moet er eerst een pad worden uitgezet waar een harvester, een machine die de bomen velt, en een uitrijdmachine overheen kunnen.” Het is beste een lastige klus, zegt Roelofs, omdat er op Twickel veel sloten en houtwallen door de bossen lopen. De hoogtekaart biedt hulp. “Op de kaart kan ik precies zien waar de sloten en houtwallen lopen en kan ik een zo ideaal mogelijk pad uitzetten. Het is belangrijk dat dit goed gebeurt omdat bij volgende dunningen hetzelfde pad gevolgd moet worden. Tegenwoordig gebruiken we ook wel GPS waardoor heel duidelijk vastligt waar de dunningspaden precies lopen.”

Achter het dunnen van het bos zit een heel systeem. Twickel is ingedeeld in zes compartimenten; drie in de noordelijke en drie in de zuidelijke gebieden, waarbij bepaalde stukken zijn aangemerkt als gebied met een natuurfunctie, een houtproductie functie of een combinatie van beide. In totaal is er op Twickel ongeveer 1000 hectare bos met een houtproductie functie. Jaarlijks komt er uit de bossen van Twickel zo’n 4000 kuub aan houtoogst. Het hout wordt door verschillende partijen gekocht en verwerkt tot spaanplaat, papier, kisthout en zaaghout. Ook de zagerij van Twickel maakt met behulp van bomen uit de eigen bossen planken en balken maar bijvoorbeeld ook tafelbladen. Elk jaar wordt in een van de compartimenten gedund. Half oktober wordt begonnen met het markeren van bomen. Roelofs: “Gemiddeld twee ochtenden in de week ben je wel aan het blessen. Weet je trouwens waar dat woord vandaan komt? Vroeger hakte men met een bijl een stuk schors weg. De vorm die dat achterliet leek op de bles van een paard. Tegenwoordig gebruiken we spuitverf, dat is beter te zien.”

Bij het blessen van bomen hanteert Roelofs twee criteria. Het eerste is dat er alleen bomen worden geveld waardoor andere bomen worden begunstigd. Die bomen krijgen dan meer groeiruimte en kunnen zich ontwikkelen tot kwalitatief betere bomen. Het tweede criterium is dat er nooit meer wordt weggehaald dan wat er jaarlijks bijgroeit. “Mensen vragen weleens waarom we toch goede bomen vellen. Dat lijkt misschien ook wat vreemd, maar dat gebeurt dus om andere bomen meer ruimte te geven. Die bomen worden ook wel toekomstbomen genoemd en worden met een blauwe stip gemarkeerd. In sommige delen van het bos zijn de blauwe stippen nauwelijks meer zichtbaar, maar zijn de toekomstbomen te herkennen aan een rechte stam zonder takken. Als er takken aan een boom zitten, zorgt dit bij de oogst voor noesten. Het is een hele intensieve klus om de takken te verwijderen, maar jaren geleden hebben we dat een keer via een project voor studenten of werklozen laten doen in een deel van het bos.”

Blauwe stippen op bomen in het bos duiden dus op een toekomstboom; bomen waar de beheerder mee verder wil. Verticale gele strepen duiden op een dunningspad. Maar welke merktekens worden er nog meer gebruikt? Roelofs laat een blaadje zien met twaalf verschillende blestekens in allerlei kleuren. “Die gebruiken we op Twickel niet allemaal. Je moet er een beetje pragmatisch mee omgaan. Naast de blauwe stip en de tekens voor dunningspaden gebruiken we vooral een band rondom de boom om aan te geven dat die geveld moet worden. Dit vooral op verzoek van de ‘harvesters’ . Ze gaven aan dat sommige kleuren en kleinere tekens niet goed zichtbaar zijn.”

De zes-jaarlijkse blesronde dient tegelijk als een inspectie- en evaluatiemoment van het bos. Roelofs laat zijn bles-map zien waarin verschillende zaken worden bijgehouden. “Allereerst wordt in die map bijgehouden hoeveel en welke soort bomen geblest zijn. Verder wordt onder andere bijgehouden wat als brandhout weg kan, waar prunus groeit (dit is een snelgroeiende exoot die vooral jong bos kan verdringen), waar bosverzorging nodig is en hoe de staat van de houtwallen is. Ook een belangrijk item is hoe en waar we verjonging in het bos kunnen toepassen. De blesronde leidt tot verschillende acties voor de bosploeg. Al blessend leer je het bos goed kennen. Belangrijk omdat zich in het bos vrijwel allemaal langdurige processen afspelen.”

Chantal Ophuis

Uit: Twickelblad winter 2016

Van de Rentmeester:

Melkveehouders hebben het zwaar


Het is nu zo’n anderhalf jaar geleden dat het melkquotum werd afgeschaft. Sommige boeren zagen 1 april 2015 als ‘bevrijdingsdag’. De werkelijkheid was minder aangenaam. Een deel van de melkveehouders heeft flink geïnvesteerd in stallen en breidde hun veestapel uit. De melkproductie steeg snel maar de vraag naar melk groeide nauwelijks. Gevolg: dalende melkprijzen en groeiende mestoverschotten. De veehouderijsector produceert in de ogen van de Europese Commissie te veel fosfaat. Staatssecretaris Van Dam heeft onlangs met de landbouworganisaties en de zuivelsector een akkoord bereikt om vanaf 2017 de fosfaatproductie met 8,2 miljoen kilo te verminderen. Alle veehouders moeten hun melkveestapel met minimaal 4% ten opzichte van 2 juli 2015 terugbrengen, ook degenen die helemaal geen mestoverschot hebben. Melkveehouders die sterk zijn gaan uitbreiden in 2014/2015 worden voor een belangrijk deel ontzien terwijl daar juist de oorzaak van de overproductie ligt.

Ondertussen worstelen melkveehouders met hun liquiditeit. De melkprijs is wel iets opgekrabbeld maar nog niet eens kostendekkend. Speciaal voor pachters komt daar het probleem bij van de sterke verhoging van de pachtprijzen. In Nederland zijn deze centraal geregeld. Pachtprijzen bewegen mee met de resultaten van het gemiddelde landbouwbedrijf in de betreffende regio. Dat gebeurt helaas met een vertraging van ca 4 jaar. Na enkele jaren met teruglopende pachtprijzen lopen deze nu weer snel op omdat in 2013 en 2014 de melkveehouderij goede jaren doormaakte. Zo gaan de pachten, die in het algemeen achteraf betaald worden, in 2016 met 20% omhoog en in 2017 zelfs met 29%. Naar verwachting dalen ze in de jaren daarna weer even snel. Een idioot systeem waar de landbouwsector destijds zelf voor gekozen heeft. Als beheerder van een groot landgoed met veel pachters zou ik dat graag anders zien. Waarom zouden we niet met onze eigen pachtersvereniging afspraken kunnen maken over een meer gelijkmatige ontwikkeling? Net als de pachters zit de stichting niet te wachten op pachtinkomsten die van jaar tot jaar sterk wisselen. Helaas geeft de wetgever ons die ruimte niet.
En wat de milieubelasting betreft is er in mijn ogen uiteindelijk maar één goede maatstaf: koppel de maximale veebezetting aan het beschikbare bedrijfsareaal. Een bedrijf met twee koeien per hectare kan op eigen grond voldoende voer produceren en heeft geen mestoverschot. Het is een simpele regel en je hebt dan indirect ook de melkproductie beteugeld zodat er meer kans is op een fatsoenlijke melkprijs. Gezonde pachtbedrijven zijn voor Twickel nog steeds van levensbelang!

Albert Schimmelpenninck

Uit: Twickelblad winter 2016

Zichtlijnen en sierlijke vormen


In het overpark en langs de rondweg is de afgelopen maanden veel gebeurd. De werkzaamheden zijn onderdeel van het plan om het park te revitaliseren en de barrièrewerking van de rondweg te verminderen.

Door het kappen van bomen zijn nieuwe zichtlijnen ontstaan. Vanaf het gebied rond het Kreeftengat is er nu een wijds uitzicht richting de weilanden voor het kasteel. De doorkijkjes maken ook de Twickelervaart beter zichtbaar. (foto 1)

Het hondenlosloopgebied is aangepast en deels verplaatst. In het kwetsbare gebied rond het Kreeftengat mogen honden niet meer los. Dat mag nog wel in een gebied tussen de Kooidijk en rondweg, waar bij de Twickelervaart een nieuwe zwemgelegenheid voor de viervoeters is gecreëerd. (foto 2)

Om het overpark visueel beter te verbinden met het gedeelte aan de overzijde van de rondweg  zijn langs de parallelweg bomen geveld. Tegelijk zijn op sommige plaatsen nieuwe bomen en planten geplaatst. (foto 3) 

De (deels) opgeknapte paden, sloten en waterpartijen kenmerken zich door vloeiende lijnen. Zoals te zien is bij de uitgebaggerde waterpartij tegenover de oude rentmeesterij aan de Hengelosestraat.

Aan het einde van de Twickelerlaan is een nieuw fietspad aangelegd, dat aansluit op het Laartunneltje onder de rondweg bij hotel De Zwaan. (foto 5) Op de kruising Bornsestraat - Twickelerlaan is een nieuw voetpad aangelegd dat wandelaars vanaf daar het park invoert. Hier liep al een niet-officieel voetpad.

Op en rond de taluds van de rondweg-afslagen zijn bomen gekapt. (foto 6) Hierdoor is er een beter zicht ontstaan op de Deldener Esch.

De werkzaamheden zijn nog niet af. Over de rondweg wordt in het verlengde van de Markstraat een voetgangersbrug aangelegd. In het overpark worden enkele bruggen vervangen. Zodra deze zijn aangebracht, wordt ook het Kreeftengat onder handen genomen. Dan wordt er nieuwe beschoeiing op de kale en gladde oevers aangelegd en worden de vloeiende vormen van de waterpartij bijgewerkt.

Auteur Martin Steenbeeke

Uit: Twickelblad najaar 2016

Wandelen en fietsen over de Twickeler Grensweg


Sinds vorig jaar heeft Twickel er een nieuwe wandel- en fietsroute bij. De zeventien kilometer lange Twickeler Grensweg markeert de oostelijke grens van het landgoed Twickel, waarbij bos, weiland en stadsranden elkaar afwisselen.

Hoewel de Twickeler Grensweg officieel vorig jaar al geopend is, is de route nog niet helemaal ‘af’. Er ontbreken onder andere informatieborden bij de start/eindpunten en er is op papier of digitaal geen routekaartje te vinden. Dit komt door het ter ziele gaan van het Twents Bureau voor Toerisme, dat verantwoordelijk was voor de promotie van de Routenetwerken in Twente, waaronder de Twickeler Grensweg. Het is wel de bedoeling dat onder regie van de Regio Twente de promotie zo snel mogelijk wordt opgepakt.

Een artikel – met kaartje - in het winternummer 2014 van dit blad helpt me op weg. De route is in twee richtingen te wandelen of fietsen. Je begint of eindigt in Oele - op de parkeerplaats vlakbij de Oeler watermolen-  of in Azelo, bij de school. Kleine witte bordjes, waarop in groene letters TG staat, geven de richting aan. Het is de bedoeling dat er grotere fietsknooppuntbordjes bij komen te hangen. Ik besluit de route een keer te wandelen vanuit Azelo en, een paar maanden later, een keer te fietsen vanuit Oele. Het is soms goed kijken waar de bordjes hangen: soms vind ik ze aan de linkerkant, soms aan de rechterkant, soms op een lantaarnpaal, soms op een hek. De route is op zich goed te volgen. Jammer, maar heel begrijpelijk, is de lus die gemaakt moet worden om via de Oelerbrug in Hengelo het Twentekanaal te kunnen overbruggen. Voor het aanleggen van een voetgangers- en fietsbrug over het kanaal was niet voldoende geld beschikbaar. 

De Twickeler Grensweg, een onderdeel van het Pact van Twickel, moet het landschap in de stadsrandzone beter toegankelijk maken voor recreanten. Er is zichtbaar geïnvesteerd op en rond de route: fietstunnels zijn opgeknapt (een hele verbetering), vanaf een natuurbalkon kun je uitkijken over het Burensche Veld en bij Woolde achterlangs is een aantal nieuwe paden aangelegd (inmiddels onderdeel van mijn vaste wandelrondjes). Wat me opvalt is dat de route erg afwisselend is. Je ziet onderweg van alles: bos, akkers, weiland, stadsrand. Sommige uitzichten naar de Twickelkant zijn prachtig en hoewel ik goed thuis ben in deze omgeving, kom ik langs een aantal plekken waar ik nog niet eerder was.

Toch weet ik niet goed wat ik van de route moet vinden. Als wandelroute vind ik de Twickeler Grensweg in elk geval niet echt geslaagd (nee, dan vele malen liever de Umfassungsweg). De route loopt, hoewel deels door bos, veel over asfalt en onderweg is er een aantal plekken waar je treinen en auto’s op de snelweg voorbij hoort en/of ziet razen. Aan de stadsranden wandel je ondermeer langs een bedrijventerrein en tussen Bornse voetbalvelden door. Bij de voetbalclubs waren we overigens zeer welkom voor een kop koffie en een sanitaire stop. Voor wandelaars is het een nadeel dat het begin- en eindpunt verschillen. Al met al vind ik de Twickeler Grensweg als fietsroute beter te doen. Je ‘knoopt’ hem gewoon bij een andere fietsroute aan, waardoor je een mooie afwisselende tocht kunt samenstellen.

De route moet ook als aanjager fungeren voor de ontwikkeling van allerlei recreatieve initiatieven door derden. Die zijn er nu gelukkig ook al. Aanrader is een uitstapje naar de Hondeborg, pleisterplaats en officieel rustpunt, gelegen tussen de stadsrand van Borne en het begin-of eindpunt in Azelo. Een oase van rust. Tegen betaling kun je hier wat drinken of een kleine versnapering nuttigen. Bij zonnig weer smaakt ook het ijs goed! Een ander rustpunt is zorgboerderij Erve Groot Buren, bij de fietstunnel onder de A35. Een hele andere omgeving dan bij de Hondeborg: terwijl de hulpboeren door de week hard aan het werk zijn, kun je hier goed vertoeven op het terras met veel meubels van eigen makelij.

Een derde plek om even halt te houden, is het start- of eindpunt in Azelo, waar de inwoners in de replica van het schooltje een rustpunt hebben ingericht met zelfbediening voor koffie en thee. Het fungeert tevens als toeristisch informatiepunt.

Auteur: Chantal Ophuis

Uit: Twickelblad najaar 2016

Start kapwerkzaamheden rondweg Delden


Vanaf 18 juli 2016 starten diverse kapwerkzaamheden nabij de Rondweg Delden /N346.

Bij de aanleg van de rondweg zijn de meeste overhoekjes ingeplant met bomen. Gevolg hiervan is dat de visuele relatie tussen de Deldeneresch en Delden is verbroken. In het plan voor de parkaanleg van Twickel en het herstellen van de zichtlijnen tussen Delden en de Deldeneresch is het verwijderen van veel van deze beplanting opgenomen. Binnenkort zal de aannemer een aanvang maken met het vellen en afvoeren van de bomen.

Landschapsarchitect Michael van Gessel maakte in opdracht van Twickel een plan voor het Twickeler park. Dat breidde hij later op verzoek van de stuurgroep uit om ook de relatie tussen de Delden en de Deldeneresch te herstellen.  Op dit moment wordt hard gewerkt aan de laatste fase van deze plannen. Twee jaar geleden is de brug tussen de Twickelerlaan en de Hengelose straat gereed gekomen. De fietsverbinding tussen het Laartunneltje en de Twickelerlaan wordt verlegd en krijgt voor de fietsers tussen Delden en Hengelo een logisch verloop. Het verbinden van de weides in het park is gereed. Na de zomer worden de bruggen vervangen en wordt de Marktstraatbrug gerealiseerd. Volgende week wordt de overtollige beplanting verwijderd.

De bomenkap moet het zicht op de Deldeneresch herstellen. Dit voorjaar zijn er bijeenkomsten geweest om de plannen met de bewoners te bespreken. Dit heeft tot enkele aanpassingen geleid. De bomen tussen de speeltuin en de volkstuintjes fors uitgedund. Bij de later te bouwen Markstraatbrug blijft een groep bomen staan om het zicht op de rondweg vanuit de Stadshagen weg te nemen.  Zo is op een aantal plaatsen meer het plan iets aangepast aan de wensen van de bewoners en gebruikers.

Van de Rentmeester: Crisis in de landbouw


Op een boerderij bij Ruurlo werden onlangs circa 400 varkens gevonden die al maanden daarvoor waren dood gegaan door verwaarlozing. De boer had financiële problemen en verkeerde in een sociaal isolement. Dergelijke treurige situaties komen gelukkig niet zo vaak voor maar nemen toe, zeker nu het zo slecht gaat in de landbouwsector. In de varkenshouderij wordt al jaren nauwelijks meer wat verdiend. De varkenscyclus blijft veel te lang hangen in het prijsdal.

In de melkveehouderij gaat het al niet veel beter. Door het vervallen van de melkquotering ruim een jaar geleden is de melkproductie flink toegenomen. De vraag naar zuivelproducten groeide echter nauwelijks en dat levert een fors productieoverschot op. Het logische gevolg is een flinke prijsdaling waardoor de meeste melkveebedrijven nauwelijks meer wat verdienen. Dankzij de melkquotering waren melkveehouders meer dan dertig jaar gewend aan redelijk constante inkomens. Dat lijkt nu verleden tijd. Ook melkveehouders zullen moeten wennen aan sterk schommelende inkomens.

Je ziet het ook in het landschap. Zag je een paar jaar geleden overal nieuwe ligboxenstallen verrijzen, nu zijn er nauwelijks bouwactiviteiten. Ik maak me trouwens ook wel eens zorgen over sommige bedrijven die de goede jaren niet gebruikt hebben om te investeren in betere stallen en dergelijke. Het wordt in de huidige onzekere tijd bijna onmogelijk om de opgelopen achterstanden nog in te lopen. Omgekeerd heb ik bewondering voor degenen die wel hun nek hebben uitgestoken door te investeren, al ben ik niet altijd blij met de omvang van de stallen!

Meer melk betekent ook meer rundvee. In de afgelopen twee jaar is de rundveestapel na vele jaren van stabilisatie weer flink gegroeid. Dat veroorzaakt een ander probleem. Nederland produceert te veel fosfaat en overschrijdt daarmee het ‘fosfaatplafond’ . Staatssecretaris Van Dam heeft besloten dat er per bedrijf een fosfaatreferentie komt en dat er kortingen nodig zijn om landelijk weer aan de norm van de Europese Commissie te kunnen voldoen. Jammer dat men in Den Haag niet eerder heeft ingezien dat er na de afschaffing van het quotum een andere rem moest komen om overproductie en verdere intensivering van het grondgebruik tegen te gaan.

De kortingen op de fosfaatproductie gaan pijn doen maar hopelijk leidt het ook tot beperking van de melkproductie zodat de prijs weer wat kan aantrekken. Dat is gunstig voor de melkveehouders want het gaat er tenslotte niet om zoveel mogelijk melk te produceren maar vooral om daar een redelijk gezinsinkomen uit te halen.

Albert Schimmelpenninck

Uit: Twickelblad zomer 2016

Honden niet meer los rond Kreeftengat


De renovatie van het overpark is aanleiding om het hondenlosloopgebied tegenover het kasteel aan te passen. Met name het Kreeftengat, één van de meest waardevolle en kwetsbare gebieden, moet worden ontzien.

Na de kap van bomen en het verwijderen van struikgewas, is goed te zien waarom het Kreeftengat toe is aan een opknapbeurt. De oevers zijn kaal en glad, mede veroorzaakt door (zwemmende) honden. En de viervoeters kruisen de weg van andere wandelaars, die het niet altijd kunnen waarderen dat een kwispelende hond zich op de oever en de paden even lekker droog schudt. En eenzelfde ongemakkelijk confrontatie kan zich voordoen bij de parkeerplaats aan de Twickelerlaan, het begin van het hondenlosloopgebied. “Dit is een fantastisch gebied voor hondenbezitters en hun honden, maar we krijgen ook signalen van mensen dat ze die loslopende honden niet plezierig vinden”, legt adjunct-rentmeester Hans Gierveld uit.

Het bosgebied tussen kasteel en Kreeftengat is één van de meest intensief gebruikte delen. “Iedereen wil picknicken voor de Rembrandt”, licht Gierveld toe. Achteraf bezien, zegt hij, was het niet zo’n gelukkig keuze om hier gelijk al de honden los te laten lopen. Met de herinrichting van het overpark wordt dit hersteld. Het hondenlosloopgebied wordt aangepast. Grofweg mogen de viervoeters alleen van de lijn in een rechthoek die begrensd wordt door de Kooidijk, Oelerbeek, Twickelervaart en de Rondweg. Er blijft een mogelijkheid om honden te laten zwemmen. Met de voetgangersbrug en de twee tunnels onder de rondweg is dit gebied vanuit Delden goed bereikbaar.

In het gebied ten noorden van de Kooidijk, om en rond het Kreeftengat, moeten de viervoeters vanaf de zomer worden aangelijnd. Dit wordt met borden duidelijk gemaakt. “We gaan het beter stroomlijnen, zoals we dat ook gedaan hebben met de mountainbikers. Voordat we een speciale route hadden, waren er conflicten. Nu vindt iedereen zijn weg en is er duidelijkheid.” Als na de zomer al het grondwerk klaar is, en er nieuwe bomen en bruggen zijn aangelegd, moet het Kreeftengat weer jaren meekunnen. “Met alle vloeiende lijnen is het een pareltje. We moeten voorkomen dat het weer snel sleets wordt.”

Martin Steenbeeke

Uit: Twickelblad zomer 2016

download kaartje nieuw hondenlosloopgebied

download "Honden op Twickel"

Oude allure en modern woongenot voor Huis Omega


Wandelaars die van Delden naar Kasteel Twickel lopen kan het niet ontgaan zijn dat de woning Twickelerlaan 2 in de steigers staat. Het huis dat bewoond wordt door de familie Bloemendal ondergaat een flinke renovatie. Deze is niet alleen gericht op het wooncomfort maar ook op de uitstraling van de woning.

De personeelswoning Omega is gesticht in 1875. Het huis is genoemd naar de laatste letter van het Griekse alfabet. Het ontleent deze naam aan het feit dat dit het laatste pand is dat werd gebouwd door de toenmalige eigenaar van Twickel, J.D.C. baron van Heeckeren van Wassenaer (1809-1875). In 1959 brandde het karakteristieke huis af. Daarna volgde herbouw op dezelfde fundering.

Het oorspronkelijke huis zoals afgebeeld op een schilderijtje is een cottage-achtige woning. Dergelijke personeelswoningen waren toen zeer in de mode bij landgoedeigenaren. Helaas is bij de herbouw in 1959 veel van het oorspronkelijke karakter verloren gegaan. Bovendien is de woning nogal gedateerd als je kijkt naar de indeling en de isolatie. Door het tamelijk lage dak is er op de bovenverdieping weinig ruimte. Ook zit er het nodige asbest in het huis verwerkt. Genoeg reden dus voor een grondige renovatie.

Op verzoek van Twickel heeft architect Hoogenberk van het Bureau voor Harmonische Architectuur een aantal schetsen gemaakt om het huis weer iets van zijn oude allure terug te geven en tegelijk aan te passen aan de eisen van de huidige tijd. Daarbij is er naar gestreefd zoveel mogelijk van de bestaande gevels en vloeren te behouden. Net als bij het oorspronkelijke huis komt er weer een hoge kap die ook zal zorgen voor meer ruimte op de verdieping. De karakteristieke ingangspartij komt in een wat aangepaste vorm terug. Aan de achterkant krijgt het huis een langer doorlopend dak waardoor ruimte ontstaat voor een grotere woonkamer en een overdekte entree naar de woonkeuken.

Het plan is uitgewerkt door de bouwafdeling van Twickel; de uitvoering is in handen van bouwbedrijf Kamp uit Ootmarsum. De familie Bloemendal woont tijdelijk aan de Watertorenstraat en hoopt na de zomer terug te keren naar deze mooie plek aan de Twickelerlaan.

Albert Schimmelpenninck

Uit: Twickelblad zomer 2016